Vergelijkende test van twee daisyspelers met flashgeheugen

Bron: Infovisie magazine, December 2007 Jeroen Baldewijns, Katrien Roos, Kristel Desmet, Bart Simons Blindenzorg Licht en Liefde vzw Inleiding Het daisyboek heeft inmiddels een vaste stek verworven in de lectuurverspreiding in Vlaanderen. De bibliotheken hebben een uitgebreide catalogus van beschikbare titels; er is een mooi aanbod van daisytijdschriften (waaronder Infovisie Magazine) en binnenkort mogen we ons zelfs aan een dagelijkse krant in het daisy-audioformaat verwachten. In Nederland zijn inmiddels ook de eerste proeven gestart om daisyboeken via het internet te verspreiden. Het daisyboek maakt dus niet alleen een snelle groei, maar tevens een technologisch interessante evolutie door. Door de populariteit en technische mogelijkheden van het internet en de lage prijs van flashgeheugen (dat in MP3-spelers gebruikt wordt) verschijnen er nieuwe dragers voor daisyboeken. Op vrij korte termijn zien we dan ook het cd-schijfje zijn exclusiviteit verliezen als drager voor daisyboeken. Internet en geheugenkaartjes staan te trappelen om het heft in handen te nemen. Deze evolutie wordt wel erg testbaar in deze vergelijkende test, waarin we twee flash daisyspelers aan de tand voelen. We gingen voor u op zoek naar antwoorden op evidente vragen. Biedt een daisyspeler met flashgeheugen wel evenveel als mijn vertrouwde speler mét cd's? Moet ik over een pc beschikken om deze toestellen te kunnen gebruiken? Worden dergelijke toestellen met hun vele extraatjes niet te moeilijk in het gebruik? Welkom in de wondere wereld van het cd-loos daisy lezen! 1. Basisconcept De Milestone 311 Daisy en de Victor Reader Stream delen de achterliggende gedachte om zoveel mogelijk technisch verwante functionaliteit (op vlak van digitale geluidsweergave) te bundelen in een zeer compact en batterijgevoed toestel. Beide toestellen kunnen: als MP3-muziekspeler gebruikt worden en vormen zo een vlot bruikbaar alternatief voor de gangbare MP3-spelers die door hun LCD-scherm vaak minder toegankelijk zijn, als memorecorder gebruikt worden, waardoor ze eigenlijk een hedendaagse variant zijn van de vergane glorie die cassetterecorder heette, als daisyspeler gebruikt worden en bieden zo een erg interessant alternatief voor de veel grotere daisyspelers van het discman-type. Toch zijn beide toestellen vanuit een verschillend uitgangspunt ontwikkeld. De Milestone was oorspronkelijk een memorecorder (Milestone 310) die nadien uitgebreid werd met MP3-functies (Milestone 311), om tenslotte uit te monden in de Milestone 311 Daisy met de mogelijkheid om daisyboeken te lezen. Zijn opponent volgde net de tegenovergestelde weg. De Victor Reader was oorspronkelijk namelijk een tafelmodel daisyspeler waaruit achtereenvolgens draagbare modellen (Victor Reader Wave en Victor Reader Vibe), een variant met opnamemogelijkheden (Victor Reader Classic Plus with Recording) en uiteindelijk ook deze Victor Reader Stream groeiden. Deze verschillende afkomst van beide toestellen kwam soms duidelijk bovendrijven in de test. Het grote verschil met de gangbare daisyspelers is dat de geteste toestellen veel te klein zijn om een daisy-cd te kunnen slikken. Het daisyboek, dat je vandaag de dag nog steevast op een cd aangeleverd krijgt (maar daar zou wel eens snel verandering in kunnen komen), moet je eerst met behulp van een pc naar een geheugenkaartje (van het type SD) kopiëren. Dit geheugenkaartje kan je vervolgens in de Milestone of de Victor Reader Stream schuiven. Als je geen computer gebruikt kan je met deze toestellen voorlopig dus niets aanvangen. 2. Eigenschappen en functionaliteit 2.1. Milestone 311 Daisy De Milestone is de kleinste van het tweetal. Met zijn afmetingen van 8,5 x 5,4 x 1,4 cm past hij in de kleinste binnenzak of handtas en met zijn pluimgewicht van 49 gram kan je hem moeilijk een blok aan het been noemen. Het toestel heeft een plastic behuizing.

De Milestone heeft vijf duidelijk herkenbare en in kruisvorm opgestelde toetsen, die prima op de tast herkenbaar zijn door duidelijke tactiele aanduidingen. De bovenste toets, gemarkeerd met een tactiel gaatje, is de opnametoets. De onderste toets, herkenbaar aan een tactiel kruisje, is de menutoets. De linker- en rechtertoets, gemarkeerd door respectievelijk een links en rechts pijltje, zijn de toetsen 'terug' en 'vooruit'. De middelste toets tenslotte is de weergave/pauzetoets. Verder vinden we aan de bovenzijde van het toestelletje een toets om te schakelen tussen de toepassingen (memorecorder, MP3-speler of daisyspeler), de USB-aansluiting om het toestel met de pc te koppelen en de aansluiting voor de stroomadapter. Aan de onderzijde zitten de aansluiting voor een oortelefoontje en een haakje om het halskoordje te bevestigen. Aan de rechterzijkant zit het gleufje voor het geheugenkaartje. Vooraan op het toestel zit tenslotte nog een roostertje met daaronder de ingebouwde luidspreker. De Milestone biedt naast de geheugenkaartsleuf ook een eigen geheugen waarin 2 uur geluidsopname past. Bij gebruik van een geheugenkaart van 2 Gb krijg je 140 extra uren extra opnamecapaciteit. In de handleiding lezen we dat 2 Gb de maximaal ondersteunde geheugenkaartgrootte is, maar de nieuwste versie van het toestel zou ook kaartjes met een hogere capaciteit aankunnen. De Milestone 311 Daisy biedt in zijn standaarduitvoering deze vier basisfuncties: memorecorder op basis van intern geheugen, memorecorder op basis van geheugenkaart, daisyspeler en MP3-speler. Bij gebruik van de MP3- en de daisyfunctie is een geheugenkaartje noodzakelijk, de daisyboeken of MP3-muziek worden vanaf dit kaartje gelezen. Bij het gebruik van de memorecorder kan je kiezen of je het interne geheugen van het toestel gebruikt of de ruimte op het geheugenkaartje. De Milestone bevat een herlaadbare lithium batterij, die een autonomie van een tiental uren belooft. De batterij volledig herladen duurt 4 uur en kan via de meegeleverde lader of door het toestel via een USB-kabeltje aan een computer te koppelen. Om de batterijen niet nodeloos te belasten, schakelt het toestel zich automatisch uit na 10 minuten van inactiviteit. Het toestel wordt standaard geleverd met een interne oplaadbare batterij, een halskoord, een USB-kabeltje, een stroomadapter/batterijlader en een Engelstalige gedrukte handleiding (de meeste leveranciers voorzien ook een Nederlandstalig exemplaar). Het oortelefoontje (een onmisbaar accessoire) moet je afzonderlijk kopen. Een geheugenkaartje (eveneens onmisbaar) wordt door de fabrikant niet standaard meegeleverd, maar sommige leveranciers leveren wél standaard zo'n kaartje mee. Optioneel is verder de Speakout-optie verkrijgbaar, die de Milestone omvormt tot een tag-lezer (toestel dat voorwerpen, die met een RFID- tag gemarkeerd zijn, kan herkennen. RFID-tags werden besproken in Infovisie Magazine, maart 2004, jaargang 18 nr. 1). De prijs van de Speakout bedraagt € 109. De Milestone is een product van de Zwitserse fabrikant Bones en is in België verkrijgbaar bij Integra, Sensotec, Freedom Scientific, Optelec, Data Braille Service en Erocos. De prijs ligt, afhankelijk van de leverancier, tussen € 359 en € 370. Goed om weten is dat deze productfamilie nog twee andere leden bevat. De Milestone 311 bevat alle functies van de 311 Daisy, behalve het beluisteren van daisyboeken (prijs: € 309). De Milestone 310 is een memorecorder met een vast geheugen voor twee uren geluidsopname, zonder MP3- of daisyfunctie (prijs: € 239). 2.2. Victor Reader Stream Hoewel de Victor Reader Stream wat groter is dan zijn tegenstrever, zal ook zijn formaat van 11,7 x 6,6 x 2,2 cm (wat vergelijkbaar is met een pakje speelkaarten) wellicht voor niemand een probleem vormen. Ook het gewicht van 180 gram (ter vergelijking: een Victor Reader Vibe van het type discman weegt 275 gram) lijkt ons meer dan aanvaardbaar. Het toestel verantwoordt dit iets grotere formaat door een veel uitgebreider toetsenbord te bieden dan zijn tegenspeler. Het toestel heeft een plastic behuizing met aan de zijkanten rubberen stroken die zorgen voor een goede grip.

Deze Victor biedt een omvangrijk arsenaal aan toetsen, dat vrij goed overeenstemt met dat van de Victor Reader Wave. Een numeriek toetsenblok biedt de mogelijkheid om direct een pagina- of bladwijzernummer in te typen en omvat ook de vier pijltoetsen voor het navigeren door een daisyboek. Dit numerieke toetsenblok is perfect vergelijkbaar met dat van bijvoorbeeld een Victor Reader Classic Plus of Wave. Boven het numerieke toetsenblok zitten een vierkante toets voor de ga-naar-pagina-functie en ruitvormige toets voor de bladwijzerfuncties. Onder het numerieke toetsenblok zit een ovalen toets voor de sluimerklok, met daaronder de weergave/pauze toets en de toetsen voor verder- en terugspoelen. Aan de linkerzijkant vinden we de aan/uittoets en toetsen om het geluidsvolume, de spreeksnelheid en de toonhoogte in te stellen. Aan de rechterzijkant zit de opnametoets. Al deze toetsen zijn qua vorm identiek aan de overeenkomstige toetsen op de Victor Reader Classic of Wave, wat handig is voor wie al een daisyspeler van deze producent gewoon is. Aan de bovenzijde vinden we de USB-aansluiting om het toestel met de pc te koppelen, het gleufje voor het geheugenkaartje en de aansluiting voor de stroomadapter. Aan de rechterzijde zitten aansluitingen voor een oortelefoontje en voor een externe microfoon. Vooraan op het toestel zitten tenslotte nog twee roostertjes waaronder de ingebouwde luidspreker en microfoon huizen. In tegenstelling tot de Milestone heeft de Victor Reader Stream geen eigen flash-geheugen en kan hij dus enkel met externe geheugenkaartjes werken. De compatibiliteit is echter niet beperkt tot een geheugenkaart met een bepaalde de capaciteit (zoals bij de Milestone). Leuk is wel dat je aan deze Victor ook een USB-geheugenstick kan koppelen waarop muziek of daisyboeken staan. Die fungeert dan als extra geheugenbron. De Victor Reader Stream biedt in zijn standaarduitvoering deze vijf basisfuncties: daisyboeken, andere boeken (zoals gesproken boeken uit de reguliere handel), muziek (MP3, Wav of OGG), tekstboeken (HTML-, XML- of TXT-documenten), notities (memorecorder). We spreken ons zelden uit over de naam van een toestel, maar in dit geval vinden we deze nogal ongelukkig gekozen. De term 'stream' staat voor het live beluisteren en/of bekijken van audio- en/of videomateriaal vanaf het internet. De naam van het toestel doet dus vermoeden dat je met deze Victor boeken vanaf het internet kan binnenhalen en beluisteren, wat echter niet klopt. De Stream bevat een herlaadbare lithium ion batterij, die een autonomie van een vijftiental uren belooft. De batterij volledig herladen duurt 4 uur. Om de batterijen niet nodeloos te belasten, schakelt het toestel zich automatisch uit na 35 minuten van inactiviteit. We vinden 35 minuten echter rijkelijk lang, wat ons betreft mocht het toestel wel wat vroeger indommelen. Het toestel wordt standaard geleverd met een vervangbare oplaadbare batterij, een draagtasje, twee USB-kabeltjes, een oortelefoontje, een stroomadapter/batterijlader en een Engelstalige handleiding op cd. Een geheugenkaartje (een onmisbaar accessoire) moet je afzonderlijk kopen. De Victor Reader Stream is een product van de Canadese fabrikant Humanware en is in België verkrijgbaar bij Sensotec, Optelec en Integra. De prijs bedraagt, afhankelijk van de leverancier, tussen de € 349 en € 395. Tot slot nog dit: net voor het afsluiten van de test, wist de producent Humanware ons te melden dat de Victor Reader Stream in november al in een Nederlandstalige (inclusief de Nederlandse stem 'Claire' van Nuance) en in een Franstalige (inclusief de Franse stem 'Virginie' van Nuance) versie beschikbaar komt. Vervolg: Zie "Vergelijkende test daisyspelers, deel 2"